10/27/2026, 23:05:39
मङ्गलबार, कार्तिक ११, २०८३
- कहीँ नभएको जात्रा हाँडीगाउँमा -

प्रसिद्ध ‘कहीँ नभएको जात्रा हाँडीगाउँमा’ सम्पन्न : लिच्छिवीकालीन परम्परा अनुसार निकालियो जात्रा

कोजाग्रत पूर्णिमाको भोलिपल्टबाट सुरु हुने यो जात्रामा गजुर तल र देवता माथि रहने, विशेष ‘सी स्वाह’ फूल र विशेष इनारको पानी प्रयोग गरिने अनौठो परम्परा रहेको छ।


काठमाडौँ, कात्तिक १० गते । काठमाडौँको ऐतिहासिक क्षेत्र हाँडीगाउँमा हर वर्ष झैँ यस वर्ष पनि मङ्गलबार प्रसिद्ध ‘कहीँ नभएको जात्रा हाँडीगाउँमा’ धूमधामका साथ निकालिएको छ।

कोजाग्रत पूर्णिमाको भोलिपल्टबाट मनाइने यस जात्राको आफ्नै किसिमको पौराणिक तथा सांस्कृतिक महत्व रहेको छ। स्थानीयवासीका अनुसार लिच्छिवीकालदेखि सुरु भएको विश्वास गरिएको यो जात्रा देशकै अन्य जात्राभन्दा निकै भिन्न र विशेष मानिन्छ। यस जात्रामा रथको बनोट अन्यभन्दा फरक हुँदै देवतालाई माथि र गजुरलाई मुनि राखिने चलन छ, जुन यस जात्राको प्रमुख आकर्षण हो।

हाँडीगाउँमा मात्रै मनाइने यस जात्राका पछाडि मुख्यतया तीनवटा विशेषताहरू जोडिएका छन्। पहिलो, रथमा देवता माथि र गजुर मुनि रहने परम्परा; दोस्रो, कहीँ पनि पाउन मुस्किल पर्ने ‘सी स्वाह’ नामक एक विशेष प्रजातिको फूल अनिवार्य चाहिँने; र तेस्रो, यहाँ रहेको एक विशेष इनारको पानी यही जात्राको अवसरमा मात्रै भगवानलाई चढाइने परम्परा रहेको छ। किंवदन्ती अनुसार रिसाएका नारायण भगवानलाई प्रसन्न पार्न राजाले यो जात्रा चलाएको जनविश्वास रहिआएको छ।

ऐतिहासिक तथा सांस्कृतिक महत्त्व बोकेको यो जात्राले हाँडीगाउँको छुट्टै पहिचान झल्काउने गरेको छ। परापूर्वकालदेखि चलिआएको रीतिरिवाजलाई निरन्तरता दिँदै स्थानीय बासिन्दाहरूको उत्साहजनक सहभागितामा सम्पन्न हुने यस जात्राले राजधानीको सांस्कृतिक तथा पर्यटकीय महत्त्वलाई समेत थप उजागर गर्ने गर्दछ।

विवरण तथ्य / जानकारी
जात्राको नाम ‘कहीँ नभएको जात्रा हाँडीगाउँमा’
सञ्चालन हुने समय कोजाग्रत पूर्णिमाको भोलिपल्ट (मङ्गलबार निकालिएको)
मुख्य विशेषताहरू गजुर मुनि र देवता माथि रहने, ‘सी स्वाह’ फूलको प्रयोग र विशेष इनारको पानी चढाइने
इतिहास / विश्वास लिच्छिवीकालका राजाद्वारा सुरु गरिएको किंवदन्ती
स्थान हाँडीगाउँ, काठमाडौँ