09/13/2026, 20:19:15
आइतबार, भदौ २८, २०८३

ब्रिक्स सम्मेलन: समावेशी अर्थतन्त्र, मध्यपूर्वको तनाव र चीन-भारत सम्बन्धमा केन्द्रित


नयाँ दिल्ली, भदौ २८ गते । भारतको राजधानी नयाँ दिल्लीमा जारी ब्रिक्स सदस्य राष्ट्रका प्रमुख तथा प्रतिनिधिहरूको सम्मेलनको दोस्रो दिन विश्व आर्थिक विकास, व्यापार, ऊर्जा सुरक्षा र अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्यका विषयमा गहन छलफल भएको छ।

भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी, चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङ, रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिन र इरानी राष्ट्रपति मसुद पेजेस्कियान लगायतका नेताहरू सहभागी सम्मेलनमा प्रधानमन्त्री मोदीले ब्रिक्स राष्ट्रहरूबीचको आपसी सहकार्यलाई अझ बलियो बनाउनुपर्नेमा जोड दिनुभयो।

उहाँले ब्रिक्सले विश्वको करिब ५० प्रतिशत जनसङ्ख्या, ४० प्रतिशत जीडीपी र २५ प्रतिशतभन्दा बढी व्यापारको प्रतिनिधित्व गर्ने भएकाले विश्व अर्थतन्त्रलाई समावेशी बनाउन यसको ठूलो भूमिका रहने उल्लेख गर्नुभयो।

सम्मेलनका क्रममा मध्यपूर्व र पश्चिम एसियामा बढ्दो तनावप्रति गम्भीर चिन्ता व्यक्त गर्दै ब्रिक्स नेताहरूले संयुक्त वक्तव्यमार्फत सबै पक्षलाई ‘अधिकतम संयमता’ अपनाउन आग्रह गरेका छन्।

यस्तै, पश्चिमा देशहरूको दबाबका बाबजुद भारतले आफ्नो राष्ट्रिय हित र ऊर्जा सुरक्षालाई प्राथमिकता दिँदै रुससँगको ऊर्जा सहकार्यलाई निरन्तरता दिएको विषय पनि चर्चामा रह्यो। ब्रिक्सले उदीयमान र विकासशील अर्थतन्त्र भएका देशहरूको आवाज अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा बलियो बनाउने लक्ष्य राखेको छ।

यसै सम्मेलनका बीच सन् २०१९ पछि पहिलोपटक भारत भ्रमणमा आउनुभएका चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङ र भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीबीच भएको द्विपक्षीय भेटलाई निकै महत्त्वका साथ हेरिएको छ।

सन् २०२० को सीमा झडपपछि चिसिएको सम्बन्धलाई सुधार्न दुवै नेताले सीमा विवादको निष्पक्ष, उचित र सर्वस्वीकार्य समाधान खोज्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभएको छ। दुवै देशले हवाई उडान, भिसा सेवा र उच्चस्तरीय संवादलाई पुनः अगाडि बढाउँदै समान र दिगो विश्व व्यवस्था निर्माणमा सहकार्य गर्ने धारणा राखेका छन्।

क्र.सं.विषय / क्षेत्रमुख्य विवरण
ब्रिक्सको विश्वव्यापी पहुँचविश्वको ५०% जनसङ्ख्या, ४०% जीडीपी र २५% भन्दा बढी विश्व व्यापारको प्रतिनिधित्व।
मध्यपूर्व तनाव र ऊर्जाद्वन्द्वप्रति गम्भीर चिन्ता व्यक्त गर्दै संयमताको अपिल; भारतद्वारा रुससँगको ऊर्जा सहकार्य निरन्तर।
मोदी-सी भेटघाटसन् २०१९ पछिको पहिलो भ्रमण; सीमा विवादको निष्पक्ष र सर्वस्वीकार्य समाधान खोज्न सहमत।
मुख्य चुनौतीहरूचीन-भारत सीमा विवाद, व्यापार घाटा र रणनीतिक प्रतिस्पर्धा।