खसीको मासुमा अस्वाभाविक मूल्यवृद्धि: उपभोक्ता मारमा, किसानलाई छैन लाभ

काठमाडौँ, साउन १० गते । काठमाडौँ उपत्यकामा केही महिना अघिसम्म प्रतिकिलो रु. १,००० देखि १,३०० सम्ममा पाइने खसीको मासुको मूल्य अहिले ह्वात्तै बढेर रु. १,७०० देखि १,८०० सम्म पुगेको छ। चाडपर्व नजिकिँदै गर्दा भएको यो अस्वाभाविक मूल्यवृद्धिले सर्वसाधारण उपभोक्ता चरम मारमा परेका छन्।

मूल्यमा प्रतिकिलो करिब रु. ५०० को वृद्धि भए पनि त्यसको प्रत्यक्ष लाभ भने किसानले पाउन सकेका छैनन्। बिचौलियाको अत्यधिक प्रभावका कारण गोठदेखि भान्सासम्म पुग्दा खसी चार तहका व्यापारी हुँदै बिक्री हुने गरेको छ। किसानले जिउँदो खसीको प्रतिकिलो रु. ६०० देखि ७०० मात्र पाउने गरेका छन्।

मुख्य कारण तथा अवस्था:

बिचौलियाको जगजगी: किसान, सङ्कलक, थोक व्यापारी र खुद्रा पसल गरी चार तहमा नाफा थपिँदा अन्तिम मूल्य अस्वाभाविक बन्न पुगेको हो।

भारततर्फ तस्करीको शङ्का: भारतमा मासुको मूल्य उच्च रहेकाले खुला सीमाको फाइदा उठाउँदै नेपाली खसी पारि लैजाने गरिएको शङ्का छ।

बजार अनुगमन: आपूर्ति घटेको बहानामा कृत्रिम अभाव सिर्जना गरी बढी मूल्य असुलिएको भन्दै वाणिज्य विभागले अनुगमन तीव्र बनाएको जनाएको छ।

पर्याप्त उत्पादन हुँदाहुँदै पनि किसानले उचित मूल्य नपाउने र उपभोक्ताले चर्को मूल्य तिर्नुपर्ने विरोधाभासले बजार व्यवस्थापनको फितलोपन स्पष्ट पारेको छ।